Mikroyeterlilik bilgi paketi · EK-1Dijital Finansal Okuryazarlık

01

Ders tanımı

Her bölümün seçmeli ders havuzuna sayılabilecek, finans altyapısı gerektirmeyen disiplinler-üstü mikroyeterlilik. Dijital çağda parayı, ödeme sistemlerini, fintech'i, regülasyonu ve tüketici haklarını, yatırım okuryazarlığını, blokzincir/kripto varlıkları, dijital güvenlik ve dolandırıcılıktan korunmayı, davranışsal finansı ve sorumlu yapay zekâ kullanımını herkes için sade biçimde ele alır. Amaç; güvenli, bilinçli ve haklarını bilen bir finansal yurttaş olmaktır. İçerik yalnızca eğitim amaçlıdır, yatırım tavsiyesi değildir ve Orclever Akademik Ekibi tarafından hazırlanmıştır. Tamamlayana EK-1 uyumlu (SHA-256 + QR + Open Badges 3.0) mikroyeterlilik sertifikası düzenlenir.

Ön koşul: Ön koşul yok. Ders başlangıç düzeyindedir ve kavramlardan başlar.

02

Öğrenme çıktıları EK-1 · Madde 5

Dersi başarıyla tamamlayan kişi:

1. 1.Paranın dijitalleşme sürecini, itibari para (fiat) ile dijital varlıkların yapısal farkını ve fintech ekosisteminin temel aktörlerini açıklar. BilgiExplains the digitalisation of money, the structural difference between fiat money and digital assets, and the main actors of the fintech ecosystem.
2. 2.Dijital ödeme, dijital cüzdan ve bütçeleme araçlarını güvenli ve bilinçli biçimde kullanarak kişisel finansını planlar ve harcamalarını yönetir. BeceriUses digital payment, wallet and budgeting tools safely and consciously to plan personal finances and manage spending.
3. 3.Finansal düzenleme ve denetim kurumlarının (TCMB, BDDK, SPK, TMSF, MASAK) rollerini ve kişisel verinin korunmasına ilişkin ilkeleri (KVKK/GDPR) açıklar. BilgiExplains the roles of financial regulators (TCMB, BDDK, SPK, TMSF, MASAK) and the principles of personal data protection (KVKK/GDPR).
4. 4.Bir finansal ürün, platform veya hizmetin lisanslı ve güvenilir olup olmadığını değerlendirir; tüketici haklarını ve şikâyet/başvuru yollarını sorumlu biçimde kullanır. YetkinlikAssesses whether a financial product, platform or service is licensed and trustworthy, and responsibly exercises consumer rights and complaint channels.
5. 5.Yatırımın temel kavramlarını (risk, getiri, çeşitlendirme, zaman ufku), robo-danışmanların çalışma mantığını ve blokzincir/kripto varlık/CBDC kavramlarını açıklar. BilgiExplains the fundamentals of investing (risk, return, diversification, time horizon), how robo-advisors work, and the concepts of blockchain, crypto assets and CBDCs.
6. 6.Dijital dolandırıcılık, oltalama ve sosyal mühendislik yöntemlerini tanır; hesap güvenliği önlemlerini (güçlü parola, iki aşamalı doğrulama) uygular. BeceriRecognises digital fraud, phishing and social-engineering methods and applies account-security measures (strong passwords, two-factor authentication).
7. 7.Davranışsal önyargıların ve dijital manipülasyon tekniklerinin (FOMO, karanlık desenler) finansal kararları nasıl etkilediğini fark eder ve bunlara karşı sorumlu, bilinçli kararlar alır. YetkinlikRecognises how behavioural biases and digital manipulation (FOMO, dark patterns) affect financial decisions and makes responsible, informed choices against them.
8. 8.Yapay zekâ ve büyük veri araçlarını finansal okuryazarlıkta sorumlu, mahremiyete duyarlı ve etik biçimde kullanır; bilgi ile yatırım tavsiyesi arasındaki farkı gözetir. YetkinlikUses AI and big-data tools in financial literacy responsibly, privacy-consciously and ethically, and distinguishes information from investment advice.

03

Yetkinlik profili ve çerçeve eşlemesi TYYÇ · EQF

04

AKTS ve iş yükü EK-1 · Madde 6

1 AKTS = 25 saat öğrenen iş yükü. Okuma süresi ders metinlerinin sözcük sayısından, video süresi videoların kendi sürelerinden hesaplanır.

05

Ölçme ve değerlendirme EK-1 · Madde 8

Ölçme iki bileşenden oluşur ve her bileşen ayrı ayrı geçilmelidir; puanlar ağırlıklı ortalamayla birleştirilmez. (1) Final sınavı: sekiz modülün tamamını kapsayan, sunucu tarafında otomatik puanlanan çoktan seçmeli bir sınavdır; geçme notu %60'tır ve sınav, geçme notuna ulaşılana kadar tekrarlanabilir. (2) Dönem projesi: öğrenen, kişisel bir dijital finansal sağlık ve güvenlik planı hazırlar. Proje, önceden ilan edilen ölçütlü değerlendirme anahtarıyla (rubrik) eğitmen tarafından puanlanır; geçme notu 100 üzerinden 70'tir. Ders ilerlemesi, sınav denemeleri ve proje değerlendirmesi sunucu tarafında, zaman damgalı olarak kaydedilir.

• Final sınavı: 24 soru, geçme notu %60; geçene kadar tekrar hakkı.
• Dönem Projesi: Kişisel Dijital Finansal Sağlık ve Güvenlik Planı — eğitmen puanlar, geçme 70/100. Ölçütler: Mevcut Finansal Durum ve Bütçe Analizi (15 puan), Dijital Ödeme/Araç Seçimi ve Gerekçesi (15 puan), Risk ve Güvenlik Planı (15 puan), Regülasyon ve Tüketici Hakları Farkındalığı (15 puan), Yatırım Okuryazarlığı ve Kırmızı Bayraklar (15 puan), Davranışsal Farkındalık ve Tuzaklardan Kaçınma (15 puan), Sorumlu YZ/Veri Mahremiyeti Kullanımı ve Sunum (10 puan).

06

Başarı ölçütü ve sertifika EK-1 · Madde 10

Belge için tüm dersleri tamamlamak, final sınavından en az %60 almak, dönem projesinden eğitmen değerlendirmesiyle en az 70/100 almak ve T.C. Kimlik No ile kimlik doğrulamak gerekir.

Sistemin denetlediği koşul: Belge için tüm dersleri tamamlamak, final sınavından en az %60 almak, dönem projesinden eğitmen değerlendirmesiyle en az 70/100 almak ve T.C. Kimlik No ile kimlik doğrulamak gerekir.

Sertifika bu bilgileri düzenlendiği günkü hâliyle EK-1 ekinde taşır ve QR koduyla herkese açık doğrulanır (Açık kayıt: sınav ve proje sonucuyla, SHA-256).

07

Kalite güvencesi EK-1 · Madde 11

Eğitim, değişmez ve zaman damgalı kayıtlarla tam izlenebilir bir kalite güvence altyapısı üzerinde yürütülür: ilerleme, alıştırma ve sınav sonuçları sunucu tarafında puanlanır ve öğrenci tarafından değiştirilemez biçimde saklanır. Dersler sırayla ilerler ve öğrenenin tamamlamasıyla izlenir. Belge yalnızca final sınavı ve eğitmen puanlı proje başarıyla geçildiğinde ve kimlik doğrulandığında verilir; her belge SHA-256 ve QR ile herkese açık olarak doğrulanabilir. Her sertifika tekil bir sertifika numarası ve tahmin edilemez bir doğrulama koduyla düzenlenir; belgenin bütünlüğü SHA-256 özetiyle mühürlenir ve herkese açık doğrulama sayfası (QR kodu ve /verify adresi) üzerinden üçüncü taraflarca çevrimiçi denetlenebilir. Belge içeriği düzenlenme anında dondurulan kayıttan üretilir, uluslararası birlikte çalışabilirlik için Open Badges 3.0 standardıyla yayımlanır ve EK-1 asgari bilgilerini içeren sertifika ekiyle birlikte geçerlidir. Ders içeriği telif açısından özgündür; kaynak fikirler yeniden ifade edilerek (paraphrase) hazırlanmış, hiçbir kaynaktan birebir kopyalama yapılmamıştır.

08

Eğitmen EK-1 · Madde 9

• Orclever Akademik EkibiOrclever Akademik Ekibi; akademik yayıncılık, hakemli dergi editörlüğü (EJRND — E-ISSN 2822-2296), dijital finansal teknolojiler ve yapay zekâ destekli araştırma araçları alanında faaliyet gösteren Orclever Bilim ve Araştırma Grubu bünyesindeki uzman kadrodur. Ders içeriği; dijital finans, tüketici koruma, veri mahremiyeti ve sorumlu teknoloji kullanımı konularında hazırlanmış olup yalnızca eğitim amaçlıdır; hiçbir bölümü yatırım danışmanlığı veya kişisel finansal tavsiye niteliği taşımaz.

09

Ders içeriği 8 modül · 32 ders

1. Modül 1. Paradigma Değişimi: Paranın ve Finansın Dijitalleşmesi

   1. Neden Herkesin Dijital Finansal Okuryazarlığa İhtiyacı Var?
   2. Paranın Kısa Tarihi: Takastan Dijitale
   3. İtibari Para (Fiat), Merkez Bankası ve Paranın Değeri
   4. Dijital Varlıklar ile Fiat Paranın Yapısal Farkları

2. Modül 2. Fintech Ekosistemi ve Bankacılığın Dönüşümü

   1. Fintech Nedir? Ekosistemin Aktörleri
   2. Neobankalar ve Şubesiz Bankacılık
   3. Açık Bankacılık (Open Banking) ve API'ler
   4. Gömülü Finans (Embedded Finance) ve BaaS

3. Modül 3. Dijital Ödeme, Cüzdan ve Günlük Finansın Yönetimi

   1. Dijital Ödeme Yöntemleri: Kart, QR, Temassız, Anlık Havale
   2. Dijital Cüzdanlar ve Mobil Ödeme
   3. Kişisel Bütçe Yönetimi: Dijital Bütçeleme ve Harcama Takibi
   4. Dijital Tasarruf, Otomatik Birikim ve Mikro-Yatırım Mantığı

4. Modül 4. Regülasyon, Veri ve Tüketici Hakları

   1. Neden Regülasyon? Finansal Tüketicinin Korunması ve Denetim Kurumları
   2. Kişisel Veri ve Mahremiyet: KVKK ve GDPR
   3. RegTech, KYC ve AML: Kimliğini Bil, Aklamayı Önle
   4. Haklarını Bilmek: Sözleşme, Ücret Şeffaflığı ve Şikâyet Yolları

5. Modül 5. Yatırım Okuryazarlığı: Kavramlar, Araçlar ve Robo-Danışmanlar

   1. Yatırımın Temel Kavramları: Risk, Getiri, Çeşitlendirme, Zaman Ufku
   2. Dijital Yatırım Platformları Nasıl Çalışır?
   3. Robo-Danışmanlar ve Algoritmik Portföy
   4. Yatırımda Kırmızı Bayraklar: Garanti Getiri, Ponzi, Aşırı Kaldıraç

6. Modül 6. Blokzincir, Kripto Varlıklar ve Merkeziyetsiz Finans

   1. Blokzincir ve Dağıtık Defter (DLT): Basitçe Nasıl Çalışır?
   2. Kripto Varlıklar, Akıllı Sözleşmeler ve NFT
   3. Merkeziyetsiz Finans (DeFi): Vaadi, Mekanizmaları ve Riskleri
   4. Merkez Bankası Dijital Paraları (CBDC): Dijital Türk Lirası ve Dünya

7. Modül 7. Dijital Güvenlik, Dolandırıcılık ve Kendini Koruma

   1. Sosyal Mühendislik ve Oltalama: Kancayı Tanı
   2. Hesap Güvenliği: Parola, 2FA ve Dijital Ayak İzi Hijyeni
   3. Dijital Kredi, Kredi Skoru ve Şimdi Al Sonra Öde (BNPL)
   4. Alternatif Finansman: Kitle Fonlaması (Crowdfunding) ve P2P

8. Modül 8. Davranışsal Finans, Yapay Zekâ ve Geleceğin Finansal Yurttaşı

   1. Davranışsal Finans: Bilişsel Önyargılar, FOMO ve Dürtüsel Harcama
   2. Dijital İkna ve Manipülasyon: Dark Pattern ve Sosyal Medya
   3. Finansta Yapay Zekâ ve Büyük Veri: ChatGPT'yi Sorumlu Kullanmak
   4. Geleceğin Finansal Senaryoları ve Kişisel Dijital Finansal Planınız

10

Standartlar ve uygunluk

• AB Mikroyeterlilik Yaklaşımı — Konsey Tavsiyesi 2022/C 243/02'nin standart öğelerine uygun biçimde yapılandırılmıştırStructured in accordance with the standard elements of the European approach to micro-credentials — Council Recommendation 2022/C 243/02
• TYÇ / Avrupa Yeterlilikler Çerçevesi (EQF) düzeyiyle referanslanmıştırReferenced to the TQF / European Qualifications Framework (EQF) level
• EMC Ortak Mikroyeterlilik Çerçevesi'nin ölçütleriyle tutarlıdırConsistent with the criteria of the EMC Common Microcredential Framework
• Europass Avrupa Öğrenme Modeli (ELM) / Avrupa Dijital Kimlik Bilgileri ile uyumlu olarak dışa aktarılabilirExportable in a form compatible with the Europass European Learning Model (ELM) / European Digital Credentials
• Open Badges 3.0 (W3C Doğrulanabilir Kimlik Bilgileri) uyumlu, SHA-256 bütünlük özetli dijital rozettirAn Open Badges 3.0 (W3C Verifiable Credentials) compatible digital badge with a SHA-256 integrity digest

Bu belge bir akreditasyon veya eşdeğerlik belgesi değildir. Tanınma; Lizbon Tanıma Sözleşmesi ve ENIC-NARIC çerçevesinde, öğrenenin başvurduğu yükseköğretim kurumunun yetkili organının (senato) kararına tabidir.